Άλλαξα γνώμη: το δικαίωμα υπαναχώρησης από ασφάλεια ζωής μέσα σε 30 ημέρες

Με δυο λόγια

Σε ατομικό συμβόλαιο ζωής μπορείτε να υπαναχωρήσετε μέσα σε 30 ημερολογιακές ημέρες από τη μέρα που ενημερωθήκατε ότι η σύμβαση συνάφθηκε, με μια απλή γραπτή ειδοποίηση, και να πάρετε πίσω τα χρήματά σας.

• Μετρά η μέρα που παραδίδετε ή στέλνετε την ειδοποίηση· κρατήστε απόδειξη.
• Η επιστροφή γίνεται το αργότερο σε έναν μήνα, μείον τυχόν ιατρικά έξοδα για το συμβόλαιο· στο εφάπαξ, μείον τυχόν ζημιά από πτώση των αγορών.
• Δεν ισχύει σε συμβόλαια έως έξι μηνών ή, κατά κανόνα, σε ασφάλεια ζωής για δάνειο. Ασφάλειες που αγοράζετε online έχουν κατά κανόνα 14 ημέρες.

Τι είναι η υπαναχώρηση

Μια ασφάλεια ζωής είναι δέσμευση για πολλά χρόνια, και συχνά υπογράφεται σε μία συνάντηση. Γι’ αυτό ο νόμος σάς δίνει ένα διάστημα, μετά την υπογραφή, για να διαβάσετε το συμβόλαιο με ησυχία στο σπίτι και, αν αλλάξετε γνώμη, να φύγετε από τη σύμβαση και να πάρετε πίσω τα χρήματά σας. Αυτό λέγεται υπαναχώρηση. Ο νόμος δεν ζητά να εξηγήσετε γιατί.

Η ευρωπαϊκή οδηγία Solvency II (άρθρο 186) ζητά από κάθε κράτος να δίνει στις ατομικές ασφάλειες ζωής περίοδο από 14 έως 30 ημέρες. Η Κύπρος επέλεξε το μέγιστο: 30 ημερολογιακές ημέρες, με το άρθρο 228 του νόμου 38(I)/2016 για τις ασφαλιστικές εργασίες.

Από πότε μετρούν οι 30 ημέρες

Οι ημέρες δεν μετρούν από τη μέρα που υπογράψατε την πρόταση ασφάλισης. Μετρούν από τη στιγμή που ενημερώνεστε ότι η σύμβαση συνάφθηκε, δηλαδή ότι η εταιρεία δέχτηκε την πρόταση και το συμβόλαιο ξεκίνησε. Στην πράξη αυτό είναι συνήθως η μέρα που παίρνετε το ασφαλιστήριο ή τη γραπτή επιβεβαίωση. Είναι ημερολογιακές ημέρες: μετρούν και τα Σαββατοκύριακα και οι αργίες.

Ο νόμος ζητά από την ασφαλιστική να επισυνάπτει στο συμβόλαιο ένα σημείωμα, σε καθορισμένη μορφή, που σας εξηγεί το δικαίωμα υπαναχώρησης. Αν δεν το κάνει, η προθεσμία δεν είναι 30 ημέρες αλλά δύο χρόνια από τη σύναψη. Και πριν ακόμη υπογράψετε, η εταιρεία πρέπει να σας πει πώς ασκείται το δικαίωμα (άρθρο 227).

Πώς υπαναχωρείτε, βήμα βήμα

1. Βρείτε το σημείωμα. Στο ασφαλιστήριο υπάρχει το σημείωμα υπαναχώρησης, με τη διεύθυνση όπου στέλνετε την ειδοποίηση.
2. Γράψτε μια απλή επιστολή. Αρκεί να λέει ποιος είστε, τον αριθμό του συμβολαίου και ότι υπαναχωρείτε. Υπάρχει υπόδειγμα πιο κάτω.
3. Παραδώστε ή στείλτε τη μέσα στις 30 ημέρες. Ημερομηνία υπαναχώρησης είναι η μέρα που παραδίδεται ή στέλνεται στη διεύθυνση που όρισε η εταιρεία. Δεν χρειάζεται να έχει φτάσει μέσα στις 30 ημέρες.
4. Κρατήστε απόδειξη. Συστημένη επιστολή, ή παράδοση στο γραφείο της εταιρείας με σφραγίδα παραλαβής στο αντίγραφό σας. Αν η εταιρεία δέχεται e-mail, κρατήστε και την επιβεβαίωση λήψης.
5. Σταματήστε τις πληρωμές με τάξη. Ζητήστε στην επιστολή να σταματήσει κάθε χρέωση. Αν πληρώνετε με πάγια εντολή, ενημερώστε και την τράπεζά σας.

Τι παίρνετε πίσω, και πότε

Συμβόλαιο	Τι επιστρέφεται
Με τακτικό ασφάλιστρο (μηνιαίο, ετήσιο κ.λπ.)	Ό,τι πληρώσατε, μείον τα ιατρικά έξοδα που έκανε η εταιρεία άμεσα για το συμβόλαιο, για παράδειγμα ιατρικές εξετάσεις. Αν αυτά ξεπερνούν όσα πληρώσατε, τη διαφορά την επωμίζεται η εταιρεία, όχι εσείς.
Με εφάπαξ ασφάλιστρο	Ό,τι πληρώσατε, μείον τυχόν ζημιά από πτώση των αγορών όσο ίσχυε το συμβόλαιο, με τον τρόπο που ορίζει ο Έφορος Ασφαλίσεων. Αν η εταιρεία δεν σας έδωσε το σημείωμα υπαναχώρησης, δεν μπορεί να αφαιρέσει αυτή τη ζημιά.

Πότε δεν ισχύουν οι 30 ημέρες

Ο νόμος εξαιρεί, μεταξύ άλλων:

• συμβόλαια με διάρκεια έξι μήνες ή λιγότερο,
• συμβόλαια όπου ο κάτοχος δεν είναι φυσικό πρόσωπο, για παράδειγμα όταν τα κάνει μια εταιρεία,
• κατά κανόνα, τις ασφάλειες ζωής που γίνονται για να εξασφαλίσουν ένα δάνειο υπέρ της τράπεζας. Γι’ αυτό, μια ασφάλεια για στεγαστικό διαβάζεται πριν υπογραφεί.

Επίσης, το άρθρο 228 εφαρμόζεται όταν το συμβόλαιο διέπεται από το κυπριακό δίκαιο. Για ένα συμβόλαιο που διέπεται από το δίκαιο άλλης χώρας της ΕΕ ισχύει η προθεσμία εκείνης της χώρας, που είναι κι αυτή από 14 έως 30 ημέρες.

Κι αν η ασφάλεια δεν είναι ζωής;

Οι 30 ημέρες του άρθρου 228 αφορούν τις ατομικές ασφάλειες ζωής. Για ασφάλειες όπως αυτοκινήτου, σπιτιού ή ταξιδιού ισχύουν άλλοι κανόνες, ανάλογα με το πώς τις αγοράσατε:

• Εξ αποστάσεως (online ή μόνο τηλεφωνικά), ως καταναλωτής: οι ευρωπαϊκοί κανόνες για τις χρηματοοικονομικές υπηρεσίες εξ αποστάσεως δίνουν κατά κανόνα 14 ημερολογιακές ημέρες να υπαναχωρήσετε χωρίς χρέωση και χωρίς αιτιολόγηση, από τη σύναψη ή από τη μέρα που πήρατε τους όρους, αν αυτό έγινε αργότερα.
• Εξαιρούνται, μεταξύ άλλων, οι ασφάλειες ταξιδιού και αποσκευών ή παρόμοιες βραχυχρόνιες ασφάλειες κάτω του ενός μήνα, και συμβάσεις που εκτελέστηκαν πλήρως με δική σας ρητή αίτηση πριν υπαναχωρήσετε.
• Υπογραφή σε γραφείο: για ασφάλειες που δεν είναι ζωής, ο νόμος δεν προβλέπει κατά κανόνα ανάλογη περίοδο υπαναχώρησης. Ισχύουν οι όροι ακύρωσης του συμβολαίου σας, που συνήθως προβλέπουν επιστροφή μέρους του ασφαλίστρου. Στο αυτοκίνητο, μην ακυρώσετε ποτέ πριν ισχύσει η νέα ασφάλεια: η ασφάλιση είναι υποχρεωτική.

Οι κανόνες για τις συμβάσεις εξ αποστάσεως ίσχυαν από την Οδηγία 2002/65/ΕΚ. Από τις 19 Ιουνίου 2026 ισχύουν μέσα από την Οδηγία (ΕΕ) 2023/2673, που ζητά επιπλέον, όταν κλείνετε τη σύμβαση online, ένα εμφανές κουμπί του τύπου «υπαναχώρηση από τη σύμβαση εδώ» σε όλη τη διάρκεια της προθεσμίας. Η Κύπρος τους εναρμονίζει μέσω της νομοθεσίας για την προστασία του καταναλωτή· για τη δική σας αγορά, ελέγξτε το έγγραφο πληροφοριών που σας δόθηκε, γιατί γράφει πώς ακυρώνεται η ασφάλεια.

Υπαναχώρηση δεν είναι ακύρωση

Μέσα στις 30 ημέρες παίρνετε πίσω τα χρήματά σας με τους όρους του νόμου. Μετά, αν σταματήσετε ένα συμβόλαιο ζωής, είναι ακύρωση ή εξαγορά: στα πρώτα χρόνια συχνά επιστρέφονται λίγα ή και τίποτα, γιατί τα έξοδα του συμβολαίου βαραίνουν την αρχή. Γι’ αυτό οι 30 ημέρες είναι η καλύτερη στιγμή να διαβάσετε προσεκτικά τι υπογράψατε.

Πώς να αξιοποιήσετε τις 30 ημέρες

• Ο πίνακας ασφάλισης. Σωστά ονόματα, ποσά κάλυψης, διάρκεια, ασφάλιστρο και συχνότητα πληρωμής; Είναι αυτό που συζητήσατε;
• Οι απαντήσεις της αίτησης. Διαβάστε ξανά τι δηλώθηκε για την υγεία σας. Αν βρείτε λάθος ή παράλειψη, ενημερώστε γραπτώς τώρα, όχι όταν χρειαστεί αποζημίωση.
• Εξαιρέσεις και περίοδοι αναμονής. Τι δεν καλύπτεται, και από πότε ισχύει κάθε κάλυψη.
• Δικαιούχοι. Είναι αυτοί που θέλετε, με σωστά στοιχεία;
• Για αποταμιευτικά και επενδυτικά. Το Έγγραφο Βασικών Πληροφοριών, τα κόστη, η απεικόνιση, και τι παίρνετε αν σταματήσετε στα πρώτα χρόνια.

Αλλάζετε συμβόλαιο; Μην ακυρώσετε το παλιό πριν το νέο γίνει δεκτό και τεθεί σε ισχύ, και θυμηθείτε ότι και για το νέο τρέχουν 30 ημέρες. Ένα νέο συμβόλαιο μπορεί να εξαιρεί προβλήματα υγείας που ήδη έχετε.

Ερωτήσεις που αξίζει να κάνετε

• Από ποια ακριβώς μέρα μετρούν οι 30 ημέρες για το δικό μου συμβόλαιο;
• Σε ποια διεύθυνση στέλνω την ειδοποίηση, και δέχεστε e-mail;
• Ισχύει το δικαίωμα για αυτό το συμβόλαιο, για παράδειγμα αν συνδέεται με δάνειο;
• Τι ποσό θα μου επιστρέψετε, και θα αφαιρεθούν έξοδα ιατρικών εξετάσεων;

Τι μπορείτε να κάνετε τώρα

• Σημειώστε τη μέρα που πήρατε το ασφαλιστήριο ή την επιβεβαίωση ότι συνάφθηκε η σύμβαση.
• Βάλτε υπενθύμιση στο κινητό για 20 ημέρες μετά, ώστε να μείνει χρόνος αν αποφασίσετε να υπαναχωρήσετε.
• Βρείτε στο συμβόλαιο το σημείωμα υπαναχώρησης και φυλάξτε το μαζί με το ασφαλιστήριο.
• Αν υπαναχωρήσετε, κρατήστε αντίγραφο της επιστολής και την απόδειξη αποστολής ή παραλαβής.
• Αν περάσει ένας μήνας χωρίς επιστροφή, ζητήστε γραπτή εξήγηση, και στη συνέχεια δείτε πού απευθύνεστε.

Γενική ενημέρωση, όχι νομική συμβουλή. Για τη δική σας περίπτωση ισχύουν το κείμενο του νόμου και οι όροι του συμβολαίου σας· αν κάτι δεν είναι σαφές, ζητήστε γραπτή απάντηση από την ασφαλιστική σας.

Κάθε συμβόλαιο έχει τους δικούς του όρους. Ό,τι γράφουμε εδώ είναι γενική ενημέρωση, όχι συμβουλή· για τη δική σας περίπτωση ισχύει ό,τι ορίζει το δικό σας συμβόλαιο, και αξίζει να το επιβεβαιώσετε γραπτώς με την ασφαλιστική σας εταιρεία.

Διαβάστε επίσης: Πώς αλλάζω δικαιούχο, μειώνω το ασφάλιστρο ή ακυρώνω σωστά το συμβόλαιό μου; · Αν σταματήσω να πληρώνω, χάνω τα πάντα; · Η ασφάλεια του δανείου προστατεύει την οικογένειά μου ή μόνο την τράπεζα; · Μου απέρριψαν την απαίτηση ή με αδίκησαν: έχει νόημα να κάνω παράπονο;

Το AVRASTRO δεν είναι ασφαλιστική εταιρεία.